Zeytin Ağacı Türleri ve Özellikleri
15 Mayıs 2024 Çarşamba

Zeytin Ağacı Türleri ve Özellikleri

Zeytin Ağacı, ülkemizin Ege bölgelerinde yetiştirilen ve de oldukça faydalı bir besin maddesidir. Zeytin olarak ve zeytinyağı olarak neredeyse ülkemiz genelinin mutfaklarının ilk sıralarına gelen gıda ürünleridir. Zeytin çekirdeğinden zeytin fidanı fidan da Zeytin ürünü elde edilmektedir. Zeytin ağacı yağışı sıcaklığı yüksek derecede olan iklim şartlarını seven bir ağaç olup 6-42 derece arasında sıcaklıklara dayanabilen bir özelliğe sahiptir. Zeytin ağacının insan sağlığına faydaları büyüktür.


Zeytin Ağacı Yetiştiriciliği


Öncelikle yapılması gereken ilk kural toprak analizi yaptırıp zeytin ağacı için verimli olup olmadığı ziraat mühendisleri tarafından incelenmelidir. İncelemenin neticesi olumlu ise arazinin durumu değerlendirilerek var ise meyil problemlerine göre dikim işlemi gerçekleştirilmeli, oluşabilecek erozyon önlenmeli ve meyil aşırı derecede olması durumunda da gerekirse seki haline getirilmelidir. Bu önlemler dikim yapılmadan araştırılarak giderilmelidir ki ağacın dikiminden sonra oluşabilecek sıkıntılar başınızı ağrıtıp zarara uğratmasın. Ayrıca ekilecek olan zeytin ağacı çeşidi de çok önemlidir. Dikim yapacağınız zeytin çeşidi toprak ve iklim şartları ile uyuşma sağlaması da çok önemlidir.


Zeytin Ağacı Fidan Dikimi


Zeytin ağacı dikimi için aralık belirlerken 5x5 ile 10x10 arasında değişim ağacın büyüme oranına göre belirlenmelidir. Dikim işlemine geçmeden önce emsal zeytinlikleri incelemeniz size kolaylık sağlayacaktır. Dikim işlemi sırası üzerine yapmalısınız çünkü aralarını traktör gibi iş makinaları ile rahatlıkla girebilesiniz. Kare, dikdörtgen, üçgen veya kontr şekillerde dikim yapabilirsiniz dikim yapacağınız arazinin şekli bu durumu belirlemenizde ve en fazla araziyi verimli kullanmanızda hangisi daha uygun ise ona karar verebilirsiniz. Dikim yapacağınız toprak 80-90 cm derinliğinde arazinin sürülmesi gerekmektedir.
  • Kare dikim biçimi; Düzgün bir arazi için seçilebilecek en iyi dikim şeklidir ve en çok tercih edilen biçimdir. Dikim aralıkları ise zeytin fidan çeşidine göre örneğin gemlik zeytini için 5x5 veya 7x7 metre olması gerekirken memecik zeytini ve domat zeytini için 8x8 ve 9x9 metre gibi mesafeler belirlenmelidir. Bu dikim şeklinde mesafeler sırası üzerine ve yan tarafına eşit mesafededir
  • Dikdörtgen dikim biçimi; bu dikim şekli yine düz olan arazi biçimleri için tercih edilen şekillerden olup burada farklı düşünülen amaç fidanın gün ışığı aldığı yönün mesafe aralığı uzun tutulacak şekilde planlanmalıdır. Dikim şekline gelince yine gemlik için 6x4 veya 7x5 metre gibi mesafe aralığı tercih edilirken domat ve memecik için 8x6 veya 9x7 metre aralık uygun görülür.
  • Üçgen dikim biçimi; Fidanların mesafe aralıkları bir üçgenin şekline benzemesidir. Mesafe aralığı yine 5-10 metre arasında zeytin türüne göre belirlenir. Ancak bu şekil az tercih edilmektedir nedeni zirai işlemler için uygun olmamasıdır.
  • Kontr dikim biçimi; Aşırı meyilli araziler için kullanılan bir dikim biçimi olup arazide erozyonu önlemek için tercih edilmektedir. Traktör gibi iş makinalarının kullanılabilmesi için ağaçların güneş ışınlarından da eşit şekilde faydalanabilmesi için belirli açılarda eğim yapılarak tercih edilen dikim biçimidir.
Zeytin ağacı dikimi için toprakta bir ay kadar önceden çukur açılması daha faydalıdır. Çukurdan çıkan toprak ikiye ayrılır üst toprak ve alt toprak olmak üzere dikim esnasında üst toprak ile doğal gübre karıştırılır. Bu oran 1 kürek gübre 3 kürek toprak şeklinde belirlenmelidir. Daha sonra kalan toprakla da üst tarafı doldurulur. Zeytin fidanlarımız aşılı ise aşılarının kapanmamasına ve güney yönüne gelmesine dikkat edilmelidir. Dikimin gerçekleştiği özellikle ilk yıllarda sulama ve çapalamaya çok dikkat edilmelidir. Kullandığınız gübrenin toprakla karışımı beklenilmeden su verilmemelidir. Fidan dikim ayları aralık ayı ile mart ayları arasında olmalıdır.


Zeytin Ağacında Sulama Nasıl Yapılmalı?


Zeytin ağaçlarının yıllık su ihtiyaçları 650-700 mm arasındadır. Bu yağış miktarının altında olan bölgelerde sulama ihtiyacı ortaya çıkmaktadır. Yaz aylarında genel olarak suya daha çok ihtiyacı olduğu bilinse de temmuz ve eylül aylarında yapılan 4-5 kez sulamanın araştırmalar neticesinde elde edilen ürün miktarını ve kalitesini arttırdığı görülmektedir.


Zeytin Ağacı Yetiştiriciliğinde Budama

Budama işlemi bütün ağaçlarda olduğu gibi zeytin ağaçlarında da çok önemlidir. Genel itibari ile ana gövdeden fazla uzaklaşmış dallar tercih edilmelidir. Yalnız soğuk ve donma olaylarından etkilenmiş ve kurumaya yüz tutmuş dallar öncelikle kesilmelidir. Budama işlemi çok sıcak mevsimlerde yapılmamalıdır. Yağış miktarının az olduğu bölgelerde ve yıllarda budama ne kadar geç yapılırsa o kadar iyi olur.


Zeytin Ağacı Yetiştiriciliğinde Hasat

Hasat işlemi zeytincilik görevinin en ağır gecen işlevi olup zeytinin kalitesini belirleyen görevlerden de başlıcalarındandır. Hasat zamanı siyah salamuralık zeytinlerde kabuklarla birlikte etinin siyahlaştığı dönemlerde yapılmalıdır. Zeytinyağı yapılacak zeytinlerin hasadı ise dallarda yeşil zeytin kalmayana dek beklenmelidir. Hasada başlangıç olarak dallardan yere düşen zeytinlerle başlanmalıdır. Daha sonra sofralık yeşil zeytinler toplanır. Ayrıca zeytinler hasatla birlikte kalite, büyüklük ve çeşitlerine göre ayırt edilir.

Zeytin Ağacı Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Haber Bülteni

Güncel

Zeytinin Zararları Nelerdir?

Zeytinin Zararları Nelerdir?

Güncel

Zeytinyağlı Yemekler Tarifi ve Malzemeleri

Zeytinyağlı Yemekler Tarifi ve Malzemeleri